Skip to content

Study Note: Population and Environment

Note

जनसङ्ख्या र वातावरण

नेपालमा हरेक दश वर्षमा जनगणना हुन्छ; पहिलो जनगणना वि.सं. १९६८ मा भएको थियो। राष्ट्रिय जनगणना २०७८ अनुसार नेपालको जनसङ्ख्या २,९१,६४,५७८ छ र वार्षिक वृद्धिदर करिब ०.९२ प्रतिशत छ। जनसङ्ख्या परिवर्तनका तत्त्व: जन्म, मृत्यु र बसाइँसराइ। जनघनत्व = कुल जनसङ्ख्या ÷ क्षेत्रफल।

वातावरण जैविक र अजैविक तत्त्वको समग्र रूप हो। समस्या: वन विनाश, वायु तथा जल प्रदूषण, फोहोर, जलवायु परिवर्तन। संरक्षणका उपाय: सामुदायिक वन (नेपालको सफल अभ्यास), संरक्षित क्षेत्र (राष्ट्रिय निकुञ्ज, संरक्षण क्षेत्र), ३R (घटाउने, पुनः प्रयोग, पुनर्चक्रण) र वातावरणीय प्रभाव मूल्याङ्कन। चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज (स्थापना वि.सं. २०३०) नेपालको पहिलो राष्ट्रिय निकुञ्ज हो।